🔹 اتاق بازرگانی ایران یک گزارش جامع از محیط کسب و کار ایران در زمستان 1404 منتشر کرده که خلاصه ای از آن را خدمتتان ارائه می دهیم. برای مطالعه متن کامل می توانید فایل پی دی اف پیوست را مطالعه فرمایید:
✅ پیام اصلی گزارش:
این گزارش میگوید محیط کسبوکار در زمستان ۱۴۰۴ بدتر شده و فشار اصلی روی بنگاهها از سه سمت میآید:
1. نااطمینانی و نوسان قیمت مواد اولیه و محصولات
2. مشکل تأمین مالی از بانکها
3. اختلال در اینترنت و ارتباطات
⬅️ یعنی مسئله فقط «رشد اقتصادی ضعیف» نیست؛ بلکه کار کردن در چنین محیطی سختتر، پرهزینهتر و غیرقابلپیشبینیتر شده است.
1) وضعیت کلی: محیط کسبوکار بدتر شده است
شاخص ملی محیط کسبوکار در زمستان ۱۴۰۴ برابر 6.2 از 10 گزارش شده است.
این عدد از فصل قبل بدتر است؛ در پاییز ۱۴۰۴ شاخص 6.13 بوده.
و شرایط برای مدیریت بنگاه، سختتر از فصل قبل است.
2) سه مانع اصلی بنگاهها
الف) غیرقابلپیشبینی بودن قیمت مواد اولیه و محصولات
یعنی:
– قیمتگذاری سخت میشود
– قراردادهای بلندمدت ریسکدار میشوند
– موجودیگیری و خرید به تصمیمی حساس تبدیل میشود
– حاشیه سود ممکن است ناگهانی فرسایش پیدا کند
ب) دشواری تأمین مالی از بانکها
– پول برای بنگاهها گرانتر یا سختتر شده
– سرمایه در گردش فشار بیشتری را تحمل میکند
– تمدید تسهیلات یا دریافت وام جدید دشوارتر است
ج) محدودیت دسترسی به اینترنت و تلفن همراه
– اختلال در فروش آنلاین
– اختلال در ارتباط با مشتری خصوصا خارجی
– آسیب به بازاریابی دیجیتال
– اختلال در هماهنگی تیمها
– آسیب به سیستم سفارشگیری، CRM و خدمات پس از فروش
برای کسبوکارهای متوسط، این مورد میتواند مستقیماً به کاهش فروش و افزایش اصطکاک عملیاتی منجر شود.
3) ظرفیت واقعی بنگاهها پایین است
گزارش میگوید میانگین ظرفیت فعالیت واقعی بنگاههای شرکتکننده 39٪ بوده و این رقم:
– نسبت به پاییز 2 واحد درصد کمتر است و کمترین سطح در 25 دوره اجرای طرح بوده است
وقتی ظرفیت واقعی یک بنگاه یا یک اقتصاد در سطح 39٪ باشد، یعنی:
– بخش قابلتوجهی از توان تولید و فروش بلااستفاده مانده
– بنگاهها با مشکل تقاضا، منابع، سرمایه در گردش یا ثبات محیط روبهرو هستند
– هزینههای ثابت بر دوش تعداد کمتری از واحد تولیدو فروش تقسیم میشود
– بهرهوری کاهش مییابد
4) کدام بخشها بهتر یا بدترند؟
در سطح بخشهای اقتصادی، صنعت وضعیت بهتری نسبت به خدمات و کشاورزی دارد.
در سطح رشتههای فعالیت، بهترینها: – فعالیتهای حرفهای، علمی و فنی – هنر، سرگرمی و تفریح – مالی و بیمه
بدترینها: – آبرسانی، مدیریت پسماند و فاضلاب – سلامت انسان و مددکاری اجتماعی – سایر فعالیتهای خدماتی هستند
⬅️این تفاوتها نشان میدهد که محیط کسبوکار یکسان نیست.
پس مدیران نباید صرفاً بر اساس «میانگین اقتصاد» تصمیم بگیرند؛ باید ببینند: – صنعتشان در کدام خوشه قرار میگیرد – شدت مقررات، تأمین مالی و نوسان قیمت در حوزه فعالیتشان چقدر است – میزان تابآوری مدل کسبوکارشان چقدر است
5) پیامهای کاربردی برای مدیران کسبوکار
1) روی نقدینگی وسواس داشته باشید: در چنین محیطی، نقدینگی فقط یک عدد مالی نیست؛ عامل بقا است.
باید: – وصول مطالبات را سریعتر کنید – موجودی را بهینه نگه دارید – هزینههای غیرضروری را حذف کنید – تعهدات کوتاهمدت را با دقت مدیریت کنید
2) قیمتگذاری را پویا کنید
وقتی قیمت مواد اولیه غیرقابلپیشبینی است: – قیمت ثابت بلندمدت خطرناک است – باید سازوکار بازنگری قیمت وجود داشته باشد – تخفیفها و قراردادها باید محافظ ریسک داشته باشند
3) روی تنوع کانال فروش کار کنید
با توجه به اختلال اینترنت و ارتباطات: – فقط به یک کانال فروش تکیه نکنید – فروش حضوری، تلفنی، شبکههای جایگزین و مشتریان وفادار را تقویت کنید – سیستمهای ارتباطی پشتیبان داشته باشید
4) برای تأمین مالی سختتر آماده شوید
اگر بانکها سختگیرتر شدهاند: – ساختار بدهی را سبکتر کنید – به تأمین مالی مشتریمحور، پیشفروش، مشارکت یا مدلهای کمفشارتر فکر کنید – وابستگی به وام کوتاهمدت را کاهش دهید
5) تابآوری عملیاتی بسازید
یعنی: – یک نفر یا یک مسیر برای فروش، ارتباط یا تأمین کافی نباشد – فرآیندها مستندسازی شوند – در اختلالهای ارتباطی، کار متوقف نشود – در شرایط نامطمئن، سرعت تصمیمگیری بالا برود
جمعبندی
این گزارش نشان میدهد محیط کسبوکار در زمستان ۱۴۰۴ نسبت به فصل قبل بدتر شده و در چنین فضایی، مدیریت نقدینگی، کنترل ریسک قیمت، تنوع کانال فروش و آمادگی برای اختلالهای عملیاتی و توجه به سناریو نویسی اهمیت حیاتی